Agriculture Task Force Meeting w Pucku
Gorzka (i słona) refleksja w Światowym Dniu Rzek – NIK potwierdza zarzuty Koalicji Ratujmy Rzeki
26 września 2025
Nasz głos w sprawie planowanej inwestycji na Półwyspie Helskim.
2 października 2025
W dniach 23–25 września 2025 r. w Pucku odbyło się spotkanie Europejskiej Grupy Roboczej ds. Rolnictwa federacji BirdLife – Agriculture Task Force (ATF). Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków było gospodarzem wydarzenia, a uczestnikami – przedstawiciele kilkunastu organizacji BirdLife z całej Europy: eksperci, rzecznicy polityczni oraz osoby pracujące bezpośrednio z rolnikami i społecznościami lokalnymi.
Spotkanie połączyło intensywną pracę warsztatową, debatę o przyszłości europejskiej polityki rolnej i klimatycznej oraz wizytę terenową w Rezerwacie Beka – jedynym rezerwacie przyrody w Polsce, który w swoich granicach zawiera wody morskie. Spotkanie odbywało się w trybie łączonym – stacjonarnym oraz online.
Czym jest Agriculture Task Force?
Agriculture Task Force (ATF) to europejska grupa robocza działająca w ramach sieci BirdLife Europe and Central Asia, skupiająca organizacje członkowskie BirdLife zaangażowane w tematykę rolnictwa i użytkowania gruntów. ATF stanowi platformę współpracy ekspertów, rzeczniczek i rzeczniczek politycznych oraz praktyków z całej Europy, których wspólnym celem jest kształtowanie polityk rolnych sprzyjających ochronie przyrody, klimatu i bioróżnorodności. W ramach ATF organizacje BirdLife wymieniają doświadczenia krajowe, wypracowują wspólne stanowiska wobec unijnych regulacji – w szczególności Wspólnej Polityki Rolnej – oraz koordynują działania rzecznicze na poziomie europejskim i krajowym, łącząc wiedzę naukową z doświadczeniem terenowym i dialogiem z rolnikami.
Przestrzeń dialogu
Nieprzypadkowo ATF Meeting odbył się w miejscu, w którym stykają się Bałtyk, obszary rolnicze i cenne przyrodniczo mokradła. To tutaj od wielu lat OTOP zarządza Rezerwatem Przyrody Beka.
Kluczowe tematy ATF Meeting
Dyskusje pokazały, jak bardzo dynamiczny jest krajobraz polityczny w Europie i jak ważne staje się spójne, wiarygodne komunikowanie argumentów na rzecz ochrony różnorodności biologicznej, koniecznie w dialogu z rolnikami.
Najważniejsze zagadnienia, jakie poruszono w trakcie dwóch dni obrad:
- Przyszłość CAP po 2027 r. (CAP, ang. Common Agricultural Policy = Wspólna Polityka Rolna))
Analiza propozycji Komisji Europejskiej, ryzyka dalszej „upraszczającej” deregulacji oraz roli organizacji przyrodniczych w obronie standardów środowiskowych. - Rolnictwo a klimat
Dyskusje o sekwestracji węgla, carbon farmingu, bioenergii oraz ryzykach „fałszywych rozwiązań”, które mogą szkodzić przyrodzie zamiast jej pomagać. - Produkcja zwierzęca i jej transformacja
Prezentacja analiz BirdLife dotyczących konieczności ograniczenia intensywnej hodowli przy jednoczesnym utrzymaniu i wzmacnianiu ekstensywnego wypasu – kluczowego dla zachowania półnaturalnych łąk i pastwisk. - Zmiana diety i dywersyfikacja źródeł białka
Jak mówić o ograniczaniu konsumpcji produktów odzwierzęcych w sposób uczciwy, oparty na danych i wrażliwy społecznie – bez uproszczeń i fałszywych antagonizmów. - Nature Restoration Law (NRL, Rozporządzenie w sprawie odbudowy przyrody)
Wymiana doświadczeń dotyczących krajowych planów odbudowy przyrody i roli rolnictwa w ich wdrażaniu.
Obrady toczone w międzynarodowym gronie pokazały, że mimo różnic regionalnych, organizacje BirdLife mierzą się z bardzo podobnymi wyzwaniami:
– presją intensyfikacji,
– zanikiem tradycyjnych form użytkowania ziemi,
– potrzebą sprawiedliwej transformacji obszarów wiejskich.
Głos gospodarzy: polska perspektywa
Istotne miejsce w programie zajęła prezentacja OTOP-u, pokazująca:
- doświadczenia z zarządzania rezerwatami przyrody,
- współpracę z rolnikami przy koszeniu i wypasie na terenach mokradłowych,
- znaczenie rozwiązań opartych na przyrodzie (Nature-based Solutions) dla ochrony ptaków, jakości wody (w tym Morza Bałtyckiego) i adaptacji do zmiany klimatu.
[LINK DO PREZENTACJI] 👈
Przedstawiona przez OTOP perspektywa, łącząca ochronę przyrody z praktyką rolniczą, wielokrotnie powracała w dyskusjach jako prawdziwa i możliwa alternatywa dla intensyfikacji, z którą ma do czynienia europejskie rolnictwo.
W terenie: Rezerwat Beka i spontaniczne obserwacje ptaków w Pucku
Trzeciego dnia uczestnicy wzięli udział w wizycie studyjnej w Rezerwacie Przyrody Beka, którego gospodarzem jest OTOP. Beka jest jednym z najcenniejszych obszarów przyrodniczych polskiego wybrzeża, a przewodnikiem gości ATF-u był dr Mariusz Miotke – kierownik rezerwatu.
To tutaj widać:
– że kontrolowany wypas i koszenie pomagają zachować otwarte siedliska,
– z jakiego powodu mokradła są kluczowe dla ptaków siewkowych, gęsi i żurawi,
– w jaki sposób ochrona przyrody może iść w parze z lokalną gospodarką i turystyką przyrodniczą.
Wizyta była najmocniejszym podsumowaniem debat – pokazała, że polityka rolna i klimatyczna ma bardzo konkretne przełożenie na krajobraz i życie ludzi.
Warto też dodać, że w samym Pucku, uczestniczki i uczestnicy ATF-u spontanicznie umówili się na poranny spacer w celu obserwowania ptaków 🙂
Główne działania z zakresu czynnej ochrony przyrody prowadzone w rezerwacie Beka obejmują:
• ograniczanie, a tam gdzie to możliwe – mechaniczne usuwanie wtórnych trzcinowisk w celu odsłonięcia muraw oraz roślinności halofilnej (słonolubnej),
• przywracanie użytkowania rolniczego łąk (koszenie) oraz łąk solniskowych (wypas), co pozwala stabilizować odtworzone siedliska i ponownie tworzyć warunki lęgowe dla ptaków siewkowych.
Obecnie aktywność w rezerwacie koncentrują się przede wszystkim na kontynuacji użytkowania rolniczego. Wraz ze zmieniającymi się warunkami siedliskowymi podejmowane są także nowe zadania. Jednym z kluczowych działań jest zarządzanie istniejącą siecią rowów melioracyjnych na terenie Beki na potrzeby ochrony przyrody oraz porządkowanie ruchu turystycznego przy wsparciu wolontariackiej grupy „OTOPatrol”.
W trakcie realizacji planu ochrony prowadzony jest stały monitoring siedlisk (botaniczny), ptaków oraz warunków hydrologicznych, pozwalający ocenić skuteczność i zasadność podejmowanych działań.
Celem ochrony w rezerwacie Beka jest m.in. zapewnienie odpowiednich warunków lęgowych dla ptaków siewkowych, takich jak czajka, kszyk czy rycyk. Gatunki te są związane z otwartymi obszarami podmokłymi, a na terenie rezerwatu przede wszystkim z okresowo zalewanymi łąkami solniskowymi.
Zatoka Pucka jest ostoją ptaków o znaczeniu międzynarodowym. Położona na jednym z głównych europejskich szlaków migracyjnych, stanowi ważne miejsce postoju dla dużych liczebności ptaków podczas wędrówek między terenami lęgowymi a zimowiskami. Część z nich zimuje na wodach zatoki, zwłaszcza w rejonie ujścia rzeki Redy.
1. przyszłość rolnictwa w Europie nie rozstrzygnie się bez przyrody,
2. ochrona różnorodności biologicznej wymaga zarówno odważnych decyzji politycznych, jak i dialogu i pracy z rolnikami (wszędzie, w każdym z państw),
3. organizacje BirdLife mają kluczową rolę w łączeniu wiedzy naukowej, doświadczeń terenowych i rzecznictwa na poziomie europejskim.
fot. Michaela Kadava
fot. Aleksandra Król
fot. Michaela Kadava
fot. Michaela Kadava
fot. Michaela Kadava
fot. Aleksandra Król
fot. Michaela Kadava
fot. Michaela Kadava
fot. Tatiana Nemcova
fot. Michaela Kadava
fot. Tatiana Nemcova
fot. Tatiana Nemcova
Spotkanie odbyło się w ramach projektu Rozwiązania oparte na przyrodzie i ochrona wód Morza Bałtyckiego przed eutrofizacją finansowanego przez Fundację Flotilla (Rotterdam, Holandia).
